آب آشامیدنی

آب آشامیدنی و نکاتی برای شناخت بیشتر آن

آب آشامیدنی یا آب شرب که در زبان انگلیسی با عبارات Drinking water  و  Potable water معرفی میشود به آبی گفته میشود که نوشیدن آن به تندرستی افراد زیانی وارد نمیکند. ویژگیهای آب آشامیدنی از سه وجه مورد توجه قرار میگیرد: ویژگیهای فیزیکی، شیمیایی و میکروبی. در این نوشتار با استفاده از استاندارد آب آشامیدنی کشور به شماره ۱۰۵۳ ISIRI که مربوط به خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آب آشامیدنی است به موارد مهم آزمایش شیمیایی آب شرب اشاره میشود. جهت مطالعه آزمایشهای میکروبی لطفاً به صفحه مربوطه مراجعه نمایید.

توضیح: در جدول استاندارد از دو حد مطلوب و مجاز نام برده شده است. حد مطلوب به حدی گفته میشود که در صورت گذر از آن مزه، رنگ یا گوارایی آب کاهش می یابد. حد مجاز هم به حدی گفته میشود که در صورت گذر از آن سلامت مصرف کنندگان به تدریج دچار مخاطره میشود.

آزمایشگاه آب آشامیدنی

در استاندارد ملی ۱۰۵۳ ( استاندارد آب آشامیدنی) حدود مطلوب و مجاز کیفیت آب به شرح زیر اعلام شده است.

جدول ۱ – ویژگی‌های فیزیکی آب آشامیدنی

ردیفویژگیحد مطلوبمقدار مجازواحد اندازه‌گیری
۱کدورتکم‌تر یا مساوی ۱حداکثر ۵NTU
۲رنگحداکثر ۱۵پلاتین، کبالت برای رنگ حقیقی آب T.C.U
۳بوحداکثر ۲ واحد در ۱۲ درجه سلسیوس و حداکثر ۳ واحد در ۲۵ درجه سلسیوسرقم آستانه بو(TON)
۴pH۵/۸- ۵/۶۰/۹- ۵/۶
۵طعمفاقد هرگونه طعم نامطلوب
۶ظاهرفاقد اشیا خارجی مانند: شن و روغن.

جدول ۲ – حداکثر مجاز و مطلوب مواد شیمیایی معدنی موجود در آب آشامیدنی (میلی‌گرم بر لیتر)

ردیفنوع ترکیبحداکثر مطلوبحداکثر مجاز
۱کل مواد جامد محلول(TDS)a b1000۱۵۰۰
۲سختی کل بر حسبCaCO3۳۰۰
۳کلرور بر حسبCl ۲۵۰۴۰۰
۴سولفات بر حسبSO4 ۲۵۰ ۲۵۰
۵هیدروژن سولفورهH2S ۰٫۰۵ 
۶آهن بر حسبFe ۰٫۳
۷منگنز بر حسبMn ۰٫۱۴/۰
۸آلومینیوم بر حسبAl۰٫۱ ۱/۰
۹روی بر حسبZn ۳
۱۰مس بر حسبCu ۱۲
۱۱نیترات بر حسبNO3c50
۱۲نیتریت برحسبNO2c3
۱۳کلسیم برحسبCa۳۰۰
۱۴منیزیم بر حسبMg
۱۵آمونیاک بر حسبNH3 ۱٫۵
۱۶سدیم بر حسبNa۲۰۰۲۰۰

جدول ۳ – حداکثر مقادیر مجاز مواد شیمیایی معدنی سمّی (میلی‌گرم بر لیتر)

ردیفنوع ترکیببر حسبحداکثر مجاز
۱آرسنیکAs۰٫۰۱
۲آزبستMFLa  ۷
۳سربPb۰٫۰۱
۴کروم*Cr۰٫۰۵
۵سلنیومSe۰٫۰۱
۶کادمیومCd۰٫۰۰۳
۷آنتیموانSb۰٫۰۲
۸جیوه (معدنی)Hg۰٫۰۰۶
۹مولیبدنMo۰٫۰۷
۱۰سیانورCN۰٫۰۷
۱۱برB۰٫۵
۱۲نیکلNi۰٫۰۷
۱۳باریمBa۰٫۷
۱۴وانادیومV۰٫۱
یادآوری- مقدار ذکر شده برای مقدار کل کروم است.
a- MFL = million fibers per liter  میلیون فیبر بر لیتر (با طول بیش از ۱۰ میکرون)

اگر آب آشامیدنی به سموم دفع آفات نباتی آلوده شود باید بر اساس سموم مجازی که از طرف سازمان جهاد کشاورزی توصیه شده و یا در منطقه به مصرف می‌رسد، جستجو شود و مقدار آن نباید از مقادیر تعیین شده در جدول ۴ به شرح زیر بیشتر باشد.

جدول ۴ حداکثر مجاز برخی از آفت‌کش‌ها در آب آشامیدنی(میلی‌گرم بر لیتر)

ردیفنام مادهحداکثر مجاز
۱آلاکلرAlachlor۰٫۰۲
۲آلدیکاربAldicarb۰٫۰۱
۳آلدرین و دی‌آلدرینAldrin and dieldrin۰٫۰۰۰۰۳
۴آترازینAtrazine۰٫۰۰۲
۵کربوفورانCarbofuran۰٫۰۰۷
۶کلردانChlordane۰٫۲
۷کلرپیریفوسChlorpyrifos۰٫۰۳
۸کلروتولورنChlorotoluron۰٫۰۳
۹سیانازینCyanazine۰٫۰۰۰۶
۱۰

د.د.ت

دی‌کلرودی‌فنیل‌تری‌کلرواتان

DDT

Dichloro Diphenyl Trichloro ethane

۰٫۰۰۱
۱۱۱ و ۲- دی برمو ۳ -کلروپروپان۱,۲-Dibromo-3-chloropropane۰٫۰۰۱
۱۲۲ و ۴- دی کلر و فنوکسی استیک اسید۲,۴-Dichlorophenoxyacetic acid (2,4-D)۰٫۰۳
۱۳۱ و ۲-دی کلرو پروپان۱,۲-Dichloropropane۰٫۰۴
۱۴۱ و ۳- دی کلرو پروپن۱,۳-Dichloropropene۰٫۰۲
۱۵اندرینEndrin۰٫۰۰۰۶
۱۶ایزوپروتورونIsoproturon۰٫۰۰۹
۱۷لیندنLindane۰٫۰۰۲
۱۸۴- (۲- متیل- ۴-کلروفنوکسی) استیک اسید (MCPA)MCPA [4-(2-methyl-4-chlorophenoxy)acetic acid]۰٫۰۰۲
۱۹متوکسی کلرMethoxychlor۰٫۰۲
۲۰متولاکلرMetolachlor۰٫۰۱
۲۱مولیناتMolinate۰٫۰۰۶
۲۲پندی متالینPendimethalin۰٫۰۲
۲۳پنتا کلروفنلPentachlorophenol (PCP)۰٫۰۰۹
۲۴پرمترینPermethrin۰٫۳
۲۵پیری پروکسیفن*Pyriproxyfen۰٫۰۱
۲۶سیمازینSimazine۰٫۰۰۲
۲۷تری فلورالینTrifluralin۰٫۰۲
۲۸تربوتیل آزینTerbuthylazine۰٫۰۰۷
۲۹

کلروفنوکسی هربیسایدها

( مستخرج از ۲و۴- D و MCPA )

Chlorophenoxy herbicides (excluding 2,4-D and MCPA)

۲و۴ –  DB۲,۴-DB۰٫۰۹
۳۰دی کلروپروپDichlorprop۰٫۱
۳۱فنوپروپFenoprop۰٫۰۰۹
۳۲مکوپروپMecoprop۰٫۰۱
۳۳۲-۴-۵ تری کلروفنوکسی استیک اسید۲,۴,۵-T (2,4,5-trichlorophenoxyacetic acid)۰٫۰۰۹
یادآوری- در صورتی که پیری پروکسیفن برای اهداف بهداشتی به آب اضافه شود، این مقدار حداکثر مجاز نخواهد بود.

استانداردهای مرتبط با آب آشامیدنی بیشتر از موارد ارائه شده هستند. برای مطالعه کل استاندارد میتوانید به این صفحه مراجعه نمایید. برای مشاوره در خصوص کیفیت با هر منشایی (چشمه، قنات، رودخانه، چاه دستی یا عمیق) و آزمایشهای مربوط، همچنین هزینه آزمایش آب لطفاً با ما تماس بگیرید. همچنین جهت اطمینان از عملکردسیستم تصفیه آب خانگی نیز میتوانید با کارشناسان آزمایشگاه آب آشامیدنی آرین فن آزما مشورت نمایید.

آب آشامیدنی