شاخص آلودگی میکروبی در استاندارد ملی آب آشامیدنی چیست ؟ برای تشخیص آلودگی میکروبی آب یا سایر مواد غذایی امکان پذیر نیست وجود یا عدم وجود تک تک باکتریها و ویروسهای بیماری زا کنترل و چک شود. به همین علت راه عملی که دانشمندان برای کنترل عوامل بیماریزا پیشنهاد داده اند استفاده از باکتریهای شاخص است. باکتریهایی که ویژگیهای خاصی دارند و میتوانند نماینده بخش وسیعی از سایر باکتریها باشند. در حوزه سلامتی آب اصلی ترین شاخص باکتریهای کلیفرم هستند. این باکتریها میتوانند در آب، خاک یا هوا زنده بمانند. در دمای 35 تا 37 درجه سانتیگراد توانایی تخمیر لاکتوز را دارند و اسید و گاز تولید میکنند. همه انواع این باکتری بیماریزا نیستند اما به علت سهولت در پراکنده شدن در محیط به عنوان شاخص کلی آلودگی میکروبی محیطی (مانند آب، خاک و …) شناخته میشوند. با اینحال در استاندارد ملی به زیر مجموعه خاصی از این گونه باکتری و سه دسته دیگر به عنوان شاخص آلودگی میکروبی آب اشاره شده است.
1- کلیفرمهای گرماپای
کلیفرمهای گرماپای ( یا مدفوعی یا گوارشی) گروهی از باکتری های کلی فرم هستند که در دستگاه گوارش موجودات خونگرم بوده و از طریق مدفوع دفع می شوند. شناسایی آنها در آب شرب نشاندهنده آلوده شدن آب به مدفوع انسان یا جانوران خونگرم است. این گروه از باکتری ها در دمای 44/5 تا 45/5 درجه سانتی گراد رشد کرده و طی ۴۸ ساعت پس از تخمیر لاکتوز، اسید و گاز تولید میکنند. در دمای ذکر شده فعالیت سایر انواع کلیفرم محدود شده است در حالیکه کلیفرمهای گرماپای بخوبی رشد میکنند.
2- اشریشیا کلی
گونه اشریشیاکلی معروف ترین عضو کلی فرم های مدفوعی است. وجود حتی مقدار کمی از آن نشاندهنده آلودگی است. همه سویه های اشریشیاکلی بیماریزا نیستند، اما برخی از آنها واقعاً برای سلامت انسان خطرناک هستند. این باکتری چون در آب تکثیر نمیشود وجودش در یک نمونه آب آشامیدنی معمولاً نشاندهنده آلودگی مدفوعی جدید می باشد.
3- میکروارگانیسمهای هتروتروف
این دسته از باکتریها میتوانند از مواد آلی ساخته شده توسط دیگر موجودات برای تامین انرژی مورد نیاز خود استفاده کنند. چند سالی است که استفاده از میکروبهای هتروتروف به عنوان شاخص تشخیص الودگی میکروبی رواج یافته است. در واقع شاخص میکروبهای هتروتروف مکمل شاخص کلیفرم در شناسایی کیفیت آب است.به ویژه در ارزیابی کیفیت آب در سامانه های توزیع و مخازن این شاخص بسیار مفید و پرکاربرد است.
4- کلستریدیوم پرفرنژنس
این باکتری چون تولید اسپور می کند در مقابل شرایط نامساعد مانند نور فرابنفش، دما، pH و کلر مقاوم است. این باکتری میتواند مدتها در آب باقی بماند. همین ویژگیهای آن را به شاخص مهمی تبدیل کرده است. شاخصی برای سنجش کیفیت گندزدایی تصفیه خانه و حذف فیزیکی ویروسها و پروتوزوآ ها.
آزمایشگاه آب آرین فن آزما علاوه بر اندازه گیری شاخص آلودگی میکروبی در استاندارد ملی آب آشامیدنی دیگر تست های مرتبط با کیفیت آب آشامیدنی را هم انجام میدهد. لطفا جهت ارسال نمونه یا دریافت اطلاعات بیشتر با ما تماس بگیرید.
صفحات مرتبط: آزمایشات ضروری آب چاه، کیفیت آب تهران، استاندارد 1011 آب آشامیدنی، تفسیر آزمایش میکروبی آب