آزمایشگاه معتمد محیط زیست : آزمایشگاه معتمد محیط زیست به آزمایشگاهی گفته می شود که از سازمان حفاظت محیط زیست برای انجام آزمونهای طرحهای خوداظهاری در پایش گواهی دریافت کرده باشد. نحوه تاسیس و فعالیت این آزمایشگاهها در شیوه نامه آزمایشگاه معتمد محیط زیست که از سوی سازمان حفاظت محیط زیست انتشار یافته، مشخص شده است.

 نخستین بار در برنامه چهارم توسعه کشورشرکتهای صنعتی، خدماتی و عمرانی بزرگ موظف شدند که میزان انتشار آلایندگی خود را مطابق با طرح خوداظهاری در پایش به سازمان حفاظت محیط زیست کشور اعلام کنند. متعاقباً آزمایشگاه هایی تاسیس و تجهیز شدند تا بتوانند نمونه برداریها و اندازه گیریها را مطابق با ضوابط اعلام شده از سوی سازمان انجام دهند.

آزمایشگاه معتمد محیط زیست

در سازمان حفاظت محیط زیست، دفتر پایش فراگیر متولی نظارت بر آزمایشگاههای معتمد سراسر کشور است. در لیست آزمایشگاههای معتمد محیط زیست که از سوی این دفتر منتشر شده است بیش از سیصد شرکت وجود دارد. دفتر پایش فراگیر پارامترهای مورد سنجش آزمایشگاههای معتمد را به بخشهای زیر تقسیم نموده است:

  • بخش شیمی : با سنجش آنیونها و کاتیونها ارتباط دارد. مانند: pH ، شوری، هدایت الکتریکی ، کل مواد جامد محلول، کل مواد جامد معلق

     آنیونها شامل: نیترات، نیتریت، سولفید، سولفیت، سولفات، فسفات، فسفر کل، کلراید، یداید، برماید،فلوراید،کربنات، بی کربنات، سیانید

کاتیونها شامل: سدیم، پتاسیم، کلسیم، منیزیم، آمونیوم

  • بخش فلزات سنگین: با اندازه گیری فلزات سنگین در نمونه های محلول و جامد مرتبط است. مانند: کادمیوم، سرب، جیوه، استرانسیم، سلنیم، ارسنیک، آهن، مس، کرم، نیکل، کبالت، مولیبدن، روی، وانادیوم، برلیوم، قلع، آلومینیوم و منگنز در آب یا خاک و یا هر دو توامان
  • بخش بیولوژی: با اندازه گیری میکروبهای موجود در آب و شاخصهای دستگاههای بیخطرساز پسماندهای بیمارستانی مرتبط است. مانند : باسیلوس سوبتلیس، باسیلوس استارئوس ترموفیلوس، بوویدیک،  فکال کلیفرم، توتال کلیفرم
  • بخش خاک: با مشخصات فیزیکی و شیمیایی خاک ارتباط دارد. مانند: درصد رطوبت، بافت خاک، درصد اشباع، چگالی ذرات، سولفات، کلراید، سدیم، پتاسیم، کلسیم، منیزیم، مواد آلی، کل مواد آلی ، ECو pH
  • بخش هوا- منابع ثابت:  با اندازه گیری گازها و ذرات خارج شونده از دودکشها مرتبط است. مانند: ذرات خروجی از دودکش و گازهای دی اکسید کربن، منوکسید کربن، اکسید نیتروژن، دی اکسید نیتروژن، اکسید گوگرد، اکسیژن، سولفید هیدروژن
  • بخش هوا و صدای محیطی: با اندازه گیری پارامترهای استاندارد هوای پاک و صدای محیطی مرتبط است. مانند: ذرات ۲٫۵ میکرون و کوچکتر، ذرات ۱۰ میکرون و کوچکتر، بنزن، تولوئن، زایلن، دی اکسید کربن، منوکسید کربن، اکسید نیتروژن، دی اکسید نیتروژن، اکسید گوگرد، اکسیژن، میانگین تراز صوتی، تراز صوتی معادل ماکزیمم و مینیمم
  • بخش هوا و منابع متحرک (اگزوز): با اندازه گیری گازهای خروجی از اگزوز خودروها ارتباط دارد. مانند: ضریب لاندا، کل هیدروکربنهای نسوخته، تیرگی، دی اکسید کربن، منوکسید کربن، اکسید نیتروژن، دی اکسید نیتروژن، اکسید گوگرد، اکسیژن
  • بخش هیدروکربنهای نفتی و سموم: با تعیین برشهای نفتی و اندازه گیری سموم کشاورزی مرتبط است.مانند: PCBs، اندرین، آلدرین، بنزن، تولوئن، زایلن

انتخاب آزمایشگاه معتمد

بهترین روش در انتخاب آزمایشگاه معتمد، مراجعه به وبسایت سازمان حفاظت محیط زیست است. در این سایت آخرین وضعیت آزمایشگاه ها بروزرسانی شده است. پیشنهاد میشود در فهرست ارائه شده از سوی سازمان به دنبال آزمایشگاهی باشید که مجوز اندازه گیری پارامترهای مورد نظر شما  در گواهینامه اش قید شده باشد. در غیر این صورت مجبور به استفاده از آزمایشگاه  دومی خواهید بود تا بعنوان آزمایشگاه فرعی، پارامترهایی را که آزمایشگاه اول مجوز اندازه گیری آنها را در گواهینامه اش ندارد، اندازه گیری نماید! ( توضیح اینکه در طرحهای خوداظهاری در پایش و پایش های مرتبط با ایزو ۱۴۰۰۱ ، تنها نتایج آزمونهای معتبر است که آن آزمونها در گواهینامه آزمایشگاه معتمد قید شده باشد. برای مثال نتایج آزمون BOD  آزمایشگاهی معتبر است که عبارت BOD درگواهینامه اش قید شده باشد)

مطابق شیوه نامه ابلاغی، واحدهای متقاضی استفاده از خدمات آزمایشگاه معتمد میتوانند از آزمایشگاههای خارج از استان محل استقرار خود نیز استفاده نمایند.

لیست شرکتهای معتمد محیط زیست (وبسایت سازمان)

 آذربایجان شرقی ،  آذربایجان غربی ،  اردبیل ،  اصفهان ،  البرز کرج،  ایلام ،  بوشهر ، ، تهران آزمایشگاههای خصوصی ، خراسان رضوی مشهد،  خراسان جنوبی ،  خراسان شمالی ،  خوزستان،  چهارمحال بختیاری ،  زنجان ، سمنان ،  سیستان و بلوچستان،  فارس،  قزوین،  قم ،  کرمان،  کرمانشاه، کردستان،  کهگیلویه و بویراحمد ، گلستان،  گیلان ، لرستان ، مازندران،  مرکزی ،  هرمزگان،  همدان،  یزد 

آزمایشگاه معتمد محیط زیست تهران

آزمایشگاه دانش بنیان آرین فن آزما یکی از آزمایشگاههای معتمد مستقر دراستان تهران میباشد که فعالیت خود را از سال ۱۳۸۶ آغاز نموده است و از آن تاریخ تاکنون با شرکتهای متعددی در حوزه نفت، گاز ، پتروشیمی، نیروگاه تولید برق، صنایع پالایشگاهی، صنایع فولاد، صنایع کاشی و سرامیک، صنایع غذایی، صنایع خودروسازی، صنایع آبکاری، دامداریها و استخر پرورش ماهی و میگو و صنایع تبدیلی و کشاورزی و مجتمع های خدماتی و تجاری همکاری داشته است. آزمایشگاه معتمد محیط زیست آرین فن آزما به علت پوشش دادن تقریبی کلیه آزمونها از یک سو و وجود یک تیم مجهز نمونه برداری از سوی دیگر، آماده ارائه خدمت به شرکتهای متقاضی در سراسر کشور است.

جهت اطلاع از مجموعه گواهینامه های این آزمایشگاه میتوانید به لینک گواهینامه مراجعه نمایید. همچنین جهت دریافت اطلاعات بیشتر یا ارسال نمونه لطفاً با ما تماس بگیرید.

نکته: با توجه به ضوابط اعلام شده از سوی سازمان جهت انجام پایشهای مربوط به خوداظهاری صنایع و خدمات و لزوم اطلاع رسانی به سازمان، دستکم ۱۰ روز قبل از نمونه برداری، خواهشمند است درصورت تمایل به استفاده از خدمات این آزمایشگاه، درخواست پایش پیش از پایان مهلت قانونی به این آزمایشگاه ارائه گردد.

هوا و صوت

در برنامه چهارم توسعه کشور مقرر شده بود سازمان حفاظت محیط زیست کل شرکتهای صنعتی، عمرانی و خدماتی را از نظر میزان انتشار آلایندگی پایش نماید. اما وسعت وظیفه تعریف شده از توان اجرایی سازمان حفاظت محیط زیست بسیار بیشتر بود. به همین دلیل تصمیم گرفته شد از ظرفیتهای بخش خصوصی و سایر بخشهای دولتی استفاده شود. به این ترتیب آزمایشگاه هایی راه اندازی شد که مجوز فعالیت خود را از سازمان حفاظت محیط زیست میگرفتند و مطابق با دستورالعملهای سازمان آلاینده ها را اندازه گیری و گزارش میکردند. به این دسته از آزمایشگاه ها، آزمایشگاه معتمد محیط زیست و یا اختصارا آزمایشگاه معتمد گفته میشود‌. حوزه فعالیت این آزمایشگاه ها اندازه گیری میزان آلاینده ها در آب، هوا و خاک است .

شیوه انتخاب آزمایشگاه معتمد

گواهینامه ای که سازمان حفاظت محیط زیست به آزمایشگاه معتمد محیط زیست میدهد کشوری میباشد. یعنی به منطقه یا استان خاصی محدود نمیشود. بنابراین کارفرمایان در انتخاب آزمایشگاه معتمد محدودیتی ندارند و میتوانند از هر آزمایشگاهی که پارامترهای مورد نیاز آنها در گواهینامه اش درج شده باشد برای اندازه گیری دعوت نمایند.

معمولا کارشناسان سازمان محیط زیست، پارامترهای لازم جهت انجام طرح خوداظهاری در پایش را در اختیار مراکز خدماتی یا صنعتی قرار میدهند. در این زمان، کارفرمایان میتوانند به صفحه معرفی آزمایشگاه های معتمد در سایت سازمان محیط زیست مراجعه نمایند و از بین مجموعه آزمایشگاه های معرفی شده چند آزمایشگاه را انتخاب کنند. در صفحه مزبور اطلاعات کاملی شامل شماره تماس، نشانی، زمان اتمام گواهینامه و پارامترهای مورد تایید سازمان برای هر آزمایشگاه بصورت جداگانه درج شده است. کارفرما لازم است با آزمایشگاههای منتخب تماس گرفته و مواردی چون هزینه، زمان پاسخدهی و امکان حضور آزمایشگاه را استعلام نماید. در صورت توافق، آزمایشگاه به سازمان طی نامه ای زمان نمونه برداری را اعلام میکند. اینکار بدون اطلاع کارفرما انجام میشود. به این ترتیب کارشناسان سازمان از روز نمونه برداری مطلع شده و در صورت تمایل در روز و محل تعیین شده حضور می یابند تا بر عملیات اندازه گیری و نمونه برداری نظارت نمایند.